عبد الله امينى

87

مصحف فاطمى ( فارسى )

را به گونه‌اى كه مىبايست ، مرتب ساخت . او آيات مكّى را بر مدنى و منسوخ را بر ناسخ مقدّم كرد . » 1 زنجانى در تاريخ القرآن مىنويسد : « از برخى گزارش‌ها به دست مىآيد كه امير مؤمنان قرآن را بر ترتيب نزول نوشت و منسوخ را بر ناسخ مقدّم داشت . « ابن اشته » در مصاحف به نقل از « ابن سيرين » مىگويد كه على عليه السّلام در مصحفش ناسخ و منسوخ را نگاشت . » 2 3 . در بر دارندهء تأويل امام على مىفرمايد : « إنّ كلّ آية أنزلها الله جلّ و علا على محمد صلّى اللّه عليه و آله عندى بإملاء رسول الله و خطّ يدي و تأويل كل آية أنزلها الله على محمد صلّى اللّه عليه و آله . . . مكتوب بإملاء رسول الله و خط يدي ؛ هر آيه‌اى كه خداوند - جلّ و علا - بر محمد صلّى اللّه عليه و آله نازل كرد و تأويل هر آيه‌اى كه خدا بر محمد فرستاد ، به املاى رسول اللّه و خط خودم نزد من است . » 3 منظور از « تأويل » بيان مقصود كلى و بر گرداندن كلام به يكى از ( 1 ) - بحار الانوار ، ج 92 ، ص 74 ؛ تاريخ القرآن ، ص 53 . ( 2 ) - ص 53 . ( 3 ) - تاريخ القرآن ، ص 41 ؛ تفسير صافى ، فيض كاشانى ، ج 1 ، ص 33 ؛ بحار الانوار ، ج 92 ، ص 41 .